العلامة المجلسي (مترجم :همدانى)

284

بحار الأنوار (ج67 و 68) (فارسى)

مينوشت سپس شب كه ميشد حساب و بررسى ميكرد تمام آنچه را كه بسود و يا زيانش بود و ميگفت اى آه و حسرت كه خاموشان نجات يافتند و ما مانديم . و بعضى از اصحاب رسول خدا صلى اللَّه عليه و آله به منظور خوددارى از سخنان بى جا يك عدد ريگ در دهان خود ميگذاشت و هنگامى كه ميخواست صحبت كند بررسى ميكرد اگر آن سخن براى خدا و در راه خدا و براى رضاى او بود آن ريگ را از دهان بيرون مىآورد . و خيلى از اصحاب هنگام تنفس مانند نفس كشيدن كسانى كه در حال غرق شدن هستند نفس ميكشيد و مانند مريضها صحبت ميكرد ( خيلى ضعيف و كم ) . و همانا گفتن و سكوت عامل هلاكت و نجات مردم مىباشد . خوشا به حال كسى كه خداوند توفيق شناختن عيوب سخن و بجا بودن آن را به او عنايت فرموده و فوائد ارزنده خاموشى را دانسته است كه اين حالت از اخلاق و روش پيامبران است و كسى كه قدر و ارزش سخن را بداند رفيق و دوست خوبى براى سكوت خواهد بود و هر كس كه ارزش و لطائف خاموشى را بداند و سكوت را بر مخازن علمى و اندوخته‌هاى فكرى خود امين قرار دهد سخن و سكوتش بطور كلى عبادت خواهد شد و جز خداى جبار هيچ كس بر عبادت او مطلع نخواهد شد . 39 - مصباح الشريعه حضرت صادق عليه السّلام فرمود بوسيله سخن است كه پاكى و ناپاكى دل و علم و دانش و يا جهل و نادانى انسان آشكار مىشود امير مؤمنان عليه السّلام فرمود انسان در زير زبانش نهفته است . بنا بر اين سخن خود را كاملا سنجيده و آن را بر عقل و معرفت خود عرضه كن و خوب دقت و تامل بنما اگر براى خدا و در راه رضاى او است سخن بگو و گر نه سكوت بهتر از آنست . و براى اعضاء و جوارح انسان هيچ عبادتى سبكتر و كم مئونه‌تر و پر ارزش‌تر و پربهاتر از سخنى كه براى خدا و در راه خدا باشد در نزد خدا نيست كه اين سخن براى نشر و بيان نعمتهاى خداوند بر بندگانش باشد . آيا نمىبينى كه خداوند متعال براى روشن شدن اسرار غيبى و كشف علوم نهفته خود و باز كردن خزائن وحى خويش بين خود و بين پيامبرانش به غير سخن چيز ديگرى قرار نداده و همين طور ميان پيامبران و امتهاى آنان . پس معلوم مىشود بهترين واسطه و مهمترين وسيله ابلاغ تكليف و برترين عبادتها سخن است و از طرفى هيچ گناهى فسادانگيزتر و زيان‌بارتر براى بنده كه كيفرش بسيار سريع و زودرس باشد و توبيخ و ملامت‌آورتر در نزد مردم ( كه اين نتيجه تلخ خيلى زود مشاهده مىشود ) باشد . هيچ چيزى مانند زبان نيست و زبان مترجم و بيان‌گر درون و گزارش‌گر دل است و بوسيله زبان سر نهفته درون كشف مىشود و بر مبناى عمل زبان در قيامت حسابرسى مردم انجام مىشود . و زبان شرابى است كه بوسيلهء سخنانى كه براى غير خدا باشد عقل و انديشه